W listopadzie częściej niż zwykle można zobaczyć charakterystyczne wąsy – symbol akcji Movember, która przypomina o zdrowiu mężczyzn i znaczeniu profilaktyki. Szczególną uwagę poświęca się w tym czasie nowotworom prostaty i jąder, ale ważnym elementem inicjatywy jest również zdrowie psychiczne.
To dobra okazja, aby porozmawiać o badaniach, których nie warto odkładać, i dolegliwościach, których nie należy ignorować. Nie chodzi przy tym o wykonywanie wszystkich dostępnych badań, lecz o świadome dbanie o zdrowie i korzystanie z pomocy lekarza wtedy, gdy jest potrzebna.
Czym jest Movember?
Nazwa Movember powstała z połączenia angielskich słów moustache (wąsy) i November (listopad). Akcja rozpoczęła się w Australii, a z czasem zyskała międzynarodowy zasięg.
Zapuszczanie wąsów jest jej najbardziej rozpoznawalnym symbolem. Ma zwracać uwagę na tematy, o których nie zawsze łatwo rozmawiać: choroby nowotworowe, zdrowie psychiczne czy obawy związane z wizytą u lekarza.
Movember zachęca mężczyzn do poznawania czynników ryzyka, reagowania na niepokojące objawy oraz rozmowy ze specjalistą o odpowiedniej profilaktyce.
Rak prostaty – dlaczego warto pamiętać o profilaktyce?
Rak gruczołu krokowego, nazywanego również prostatą lub sterczem, należy do najczęściej rozpoznawanych nowotworów złośliwych u mężczyzn w Polsce. Ryzyko zachorowania rośnie wraz z wiekiem, a znaczenie mają także obciążenia rodzinne i niektóre czynniki genetyczne.
We wczesnym stadium choroba często nie powoduje charakterystycznych dolegliwości. Z tego powodu brak objawów nie zawsze oznacza brak problemu zdrowotnego.
Do objawów, które warto skonsultować z lekarzem, należą m.in.:
- częste oddawanie moczu, również w nocy,
- trudności z rozpoczęciem oddawania moczu,
- osłabiony lub przerywany strumień moczu,
- uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza,
- obecność krwi w moczu lub nasieniu,
- utrzymujące się dolegliwości bólowe w okolicy miednicy.
.
Wystąpienie takich objawów nie oznacza automatycznie nowotworu. Mogą one towarzyszyć również innym schorzeniom, w tym łagodnemu rozrostowi prostaty czy stanom zapalnym. Wymagają jednak odpowiedniej oceny medycznej.
Badanie PSA – co warto o nim wiedzieć?
PSA to białko wytwarzane przez komórki gruczołu krokowego. Jego stężenie można oznaczyć w badaniu krwi.
Wynik PSA jest jednym z elementów oceny ryzyka raka prostaty, ale samodzielnie nie pozwala ani potwierdzić, ani wykluczyć nowotworu. Podwyższone stężenie może mieć różne przyczyny, dlatego wynik powinien zostać zinterpretowany przez lekarza.
Nie ma również jednej zasady, zgodnie z którą każdy mężczyzna powinien wykonywać PSA co roku. Decyzja o rozpoczęciu badań i ich częstotliwości zależy m.in. od wieku, historii rodzinnej oraz indywidualnych czynników ryzyka.
Warto porozmawiać o tym z lekarzem rodzinnym lub urologiem.
Rak jąder – ważny temat również dla młodych mężczyzn
W przeciwieństwie do raka prostaty, którego ryzyko rośnie wraz z wiekiem, rak jądra występuje przede wszystkim u młodszych mężczyzn.
Warto zwracać uwagę na wszelkie nowe zmiany w obrębie jąder i moszny, szczególnie:
- wyczuwalne zgrubienie lub guzek,
- powiększenie jednego jądra,
- zmianę jego kształtu lub konsystencji,
- uczucie ciężkości w mosznie,
- utrzymujący się ból lub dyskomfort.
.
Nie każda zauważona zmiana oznacza chorobę nowotworową. Jeśli jednak pojawia się coś niepokojącego, nie należy zwlekać z konsultacją lekarską.
Znajomość własnego ciała i zwracanie uwagi na zachodzące zmiany pomagają szybciej zauważyć sytuacje wymagające diagnostyki.
Jaką rolę odgrywa rezonans magnetyczny w diagnostyce prostaty?
W przypadku podejrzenia raka prostaty lekarz może zalecić dodatkowe badania. Jednym z nich jest wieloparametryczny rezonans magnetyczny gruczołu krokowego.
Badanie pozwala ocenić budowę prostaty, zlokalizować podejrzane zmiany oraz dostarczyć informacji przydatnych w planowaniu dalszej diagnostyki.
Do opisywania zmian widocznych w rezonansie wykorzystuje się system PI-RADS, który pomaga określić prawdopodobieństwo występowania raka prostaty istotnego klinicznie.
Rezonans magnetyczny nie jest jednak badaniem profilaktycznym przeznaczonym dla każdego mężczyzny. Nie zastępuje konsultacji urologicznej ani nie pozwala samodzielnie potwierdzić rozpoznania nowotworu. O jego wykonaniu powinny decydować wskazania medyczne.
Więcej informacji o przebiegu badania, przygotowaniu oraz interpretacji skali PI-RADS znajdziesz na naszej podstronie: Rezonans magnetyczny prostaty – PI-RADS v2.
Jeżeli przed planowanym badaniem rezonansu odczuwasz niepokój związany z przebywaniem w tunelu aparatu, zachęcamy również do przeczytania poradnika: Klaustrofobia a rezonans magnetyczny – jak przygotować się do badania?
Zdrowie psychiczne również ma znaczenie
Movember przypomina nie tylko o nowotworach, ale także o zdrowiu psychicznym mężczyzn.
Przewlekły stres, obniżony nastrój, problemy ze snem czy poczucie osamotnienia to trudności, których nie warto bagatelizować. Rozmowa z bliską osobą, lekarzem lub specjalistą zdrowia psychicznego może być pierwszym krokiem do uzyskania pomocy.
Nie trzeba czekać, aż problemy zaczną poważnie utrudniać codzienne funkcjonowanie. Szukanie wsparcia jest częścią dbania o własne zdrowie.
Movember w MR Diagnostic – obserwuj nasze publikacje
Podobnie jak w ubiegłym roku, przez cały listopad będziemy publikować na naszym profilu na Facebooku materiały edukacyjne związane ze zdrowiem mężczyzn.
Poruszymy tematy dotyczące profilaktyki, diagnostyki i świadomego podejścia do badań. Chcemy przekazywać informacje, które pomogą lepiej zrozumieć, kiedy warto skonsultować się z lekarzem i na co zwracać uwagę.
Zachęcamy do śledzenia naszych publikacji oraz dzielenia się nimi z bliskimi.
O zdrowiu warto pamiętać nie tylko w listopadzie. Regularne rozmowy z lekarzem, reagowanie na niepokojące objawy i badania dobrane do indywidualnych potrzeb mają znaczenie przez cały rok.
